«Το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο αποτελούν ήδη περίπου το 90% των εξαγωγών του Αζερμπαϊτζάν και η κυβέρνηση εργάζεται ανοιχτά για να αυξήσει την παραγωγή φυσικού αερίου. Ταυτόχρονα, ο λαός υποφέρει από βασανιστήρια, αυθαίρετες συλλήψεις και έλλειψη ανεξάρτητης δικαιοσύνης, ενώ η κυβέρνηση συνεχίζει να κρατά περισσότερους από 100 πολιτικούς κρατούμενους στις φυλακές. Τα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης έχουν φιμωθεί, έξι δημοσιογράφοι των οποίων έχουν συλληφθεί πρόσφατα. Όλα αυτά εγείρουν ένα ερώτημα: χιλιάδες ανεξάρτητοι δημοσιογράφοι θα πάρουν πρόθυμα το ρίσκο και θα καλύψουν, ενδεχομένως να ασκήσουν κριτική, την COP29 στο Αζερμπαϊτζάν;» Σχετικά έγραψε ο Πολ Πόλμαν, αντιπρόεδρος του Παγκόσμιου Συμφώνου του ΟΗΕ και πρώην εκτελεστικός διευθυντής της εταιρείας Unilever, σε άρθρο που δημοσιεύτηκε στο REUTERS, αναφερόμενος στο θέμα της διεξαγωγής του COP29 στο Αζερμπαϊτζάν.
Ο Πόλμαν υπενθυμίζει ότι πέρυσι, τα στρατεύματα του Αζερμπαϊτζάν απέλασαν περισσότερους από 100.000 Αρμένιους από το έδαφος του Ναγκόρνο-Καραμπάχ μετά από μακρά πολιορκία. «Οι οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων έχουν περιγράψει αυτές τις ενέργειες ως ισοδύναμες με γενοκτονία. Η επιβράβευση μιας τέτοιας συμπεριφοράς επιτρέποντας να πραγματοποιηθεί το COP29 στέλνει λάθος μήνυμα στη διεθνή κοινότητα. Υπό αυτές τις συνθήκες, είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς πώς το Μπακού θα θέλει ή θα μπορέσει να ενώσει τον κόσμο γύρω από την επείγουσα δράση για το κλίμα. Πώς μπορείτε να εμπνεύσετε άλλους να είναι πιο φιλόδοξοι ενώ συνεχίζετε να χτίζετε την οικονομία σας με πετρέλαιο και φυσικό αέριο; Πώς μπορείτε να συγκεντρώσετε διάφορους παράγοντες γύρω από το τραπέζι με πνεύμα περιεκτικότητας και συμβιβασμού, καταστέλλοντας τη διαφωνία με βίαιο τρόπο;» ρώτησε ο συγγραφέας.
Ο ίδιος σημειώνει ότι ορισμένοι ήδη δηλώνουν ότι πρέπει να απέχουν από την εκδήλωση, παραδεχόμενοι ότι θα αποτύχει και να επικεντρωθούν στο COP30 που θα διεξαχθεί στη Βραζιλία. Ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν μπορούμε να επιτρέψουμε να χάνεται ο χρόνος.
Ο Πόλμαν περιγράφει τρεις εξελίξεις που θα μπορούσαν να βελτιώσουν τις προοπτικές για τις φετινές συζητήσεις.
«Πρώτον, ενώ η απόφαση του Αζερμπαϊτζάν φαίνεται να έχει ολοκληρωθεί και να έχει κάνει πολλή φασαρία, τα Ηνωμένα Έθνη θα μπορούσαν να τερματίσουν την αμφιθυμία τους απέναντι στους οικοδεσπότες COP. Θα μπορούσε να αναγνωρίσει ρητά τις ανησυχίες σχετικά με το ιστορικό του Αζερμπαϊτζάν όσον αφορά το κλίμα και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Και από εδώ θα μπορούσε να δεσμευτεί για μια πιο διαφανή και ισχυρή διαδικασία επιλογής. Δεν πρόκειται να κυνηγήσουμε την τελειότητα ή να βάλουμε τον πήχη εξωπραγματικά ψηλά. Ωστόσο, για την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητά τους, οι μελλοντικοί COP θα πρέπει να φιλοξενούνται από έθνη που είναι ειλικρινή για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές και είναι αφοσιωμένα στις ελευθερίες από τις οποίες εξαρτάται η επιτυχής μετάβαση. Θα πρέπει να εφαρμόζονται αυστηρότερα κριτήρια επιλογής.
Δεύτερον, οι επιχειρήσεις μπορούν να ασκήσουν μεγαλύτερη πίεση. Όταν ήμουν Διευθύνων Σύμβουλος της Unilever, βοηθήσαμε στην ανάπτυξη των Κατευθυντήριων Γραμμών του ΟΗΕ για τις Επιχειρήσεις και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, οι αρχές των οποίων κατοχυρώνουν την ευθύνη των εταιρειών να προστατεύουν ενεργά τις θεμελιώδεις ανθρώπινες ελευθερίες. Σήμερα, αυτή η υποχρέωση εμφανίζεται σε οντολογικό επίπεδο. Η επιχείρησή σας μπορεί να έχει τον καλύτερο στόχο τη μείωση του άνθρακα, αλλά εάν δεν είστε διατεθειμένοι να προστατεύσετε τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις ευρύτερες αξίες, να πιέσετε τις κυβερνήσεις να το κάνουν, τότε ο στόχος σας δεν θα είναι αρκετός. Η δράση για το κλίμα χωρίς δράση για τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι μόνο η μισή μάχη.
Τρίτον, οι ηγέτες του Αζερμπαϊτζάν μπορούν ακόμα να εκπλήξουν τους επικριτές. Η κυβέρνηση μπορεί να καταρτίσει ένα σχέδιο για τη μετάβαση από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο. Ο Πρόεδρος Ιλχάμ Αλίεφ μπορεί να ξεκινήσει ένα σχέδιο μεταρρυθμίσεων για να φέρει τη χώρα του πιο κοντά στα διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ξεκινώντας με ένα ορόσημο διεθνές κάλεσμα για την απελευθέρωση των παράνομα κρατουμένων Αρμενίων. Ο πιο διάσημος από αυτούς είναι ο Ρουμπέν Βαρντανιάν, γνωστός επιχειρηματίας και φιλάνθρωπος. Ο Πρόεδρος Αλίεφ θα τύχει του σεβασμού και της ευγενικής μεταχείρισης από τη διεθνή κοινότητα και θα βοηθήσει το Αζερμπαϊτζάν να αποκτήσει υψηλότερη θέση στη διεθνή σκηνή, έναν στόχο που προσπαθεί απεγνωσμένα να επιτύχει».
Συνοψίζοντας, ο Πόλμαν τονίζει ότι καμία κυβέρνηση, ούτε καν η κυβέρνηση του Μπακού, δεν είναι απρόσβλητη στην επιρροή της διεθνούς κοινότητας ή των επιχειρήσεων και των επενδυτών που είναι πρόθυμοι να πάρουν θέση. Η πρόκλησή μας τώρα είναι να χρησιμοποιήσουμε αποτελεσματικά αυτόν τον μοχλό για την προστασία της ανθρώπινης ελευθερίας και τη διατήρηση της διεθνούς δράσης για το κλίμα.
