Το Ινστιτούτο Οικονομικών και Ειρήνης (Institute for Economics and Peace), με έδρα το Σίδνεϊ, δημοσίευσε τον Παγκόσμιο Δείκτη Ειρήνης για το 2026. Μεταξύ 163 χωρών, η Αρμενία κατέλαβε την 51η θέση, βελτιώνοντας τη θέση της μέσα σε έναν χρόνο κατά 21 θέσεις. Η συνολική βαθμολογία της Αρμενίας ανέρχεται σε 1,825 μονάδες.
Το Αζερμπαϊτζάν βρίσκεται στην 110η θέση, με βαθμολογία 2,142 μονάδες, σημειώνοντας υποχώρηση κατά 8 θέσεις.
Ο Παγκόσμιος Δείκτης Ειρήνης αξιολογεί τις χώρες με βάση 23 δείκτες σε τρεις βασικούς τομείς:
- τη δημόσια ασφάλεια και προστασία,
- τις συνεχιζόμενες εσωτερικές και διεθνείς συγκρούσεις,
- και τον βαθμό στρατιωτικοποίησης.
Η έκθεση δημοσιεύεται για 20ή συνεχή χρονιά και θεωρείται μία από τις πιο αξιόπιστες διεθνείς μελέτες για την αξιολόγηση του επιπέδου ειρήνης παγκοσμίως.
Οι συντάκτες της έκθεσης αναφέρουν:
«Η Αρμενία έγινε μία από τις χώρες της περιοχής της Ανατολικής Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας που σημείωσαν τη μεγαλύτερη βελτίωση στον τομέα της ειρήνης. Η συνολική βαθμολογία της Αρμενίας βελτιώθηκε κατά περίπου 4%. Η μεγαλύτερη πρόοδος καταγράφηκε στον τομέα “δημόσια ασφάλεια και προστασία”, ο οποίος βελτιώθηκε κατά 9,3%. Σημαντική βελτίωση σημειώθηκε επίσης στους δείκτες που αφορούν τον κίνδυνο βίαιων διαδηλώσεων και πολιτικής τρομοκρατίας, ενώ και ο δείκτης “συνεχιζόμενες συγκρούσεις” παρουσίασε μικρή θετική μεταβολή».
Το Ινστιτούτο συνδέει την πρόοδο της Αρμενίας με τη διαδικασία εξομάλυνσης των σχέσεων Αρμενίας–Αζερμπαϊτζάν. Η έκθεση σημειώνει ότι κατά την περίοδο 2025-2026 συνεχίστηκαν οι εργασίες οριοθέτησης των συνόρων και επιτεύχθηκαν σειρά συμφωνιών, γεγονός που συνέβαλε στη βελτίωση του συνολικού δείκτη ειρήνης.
Ο βουλευτής της κοινοβουλευτικής ομάδας «Συμφωνία Πολιτών» της Εθνοσυνέλευσης της Αρμενίας, Αρμάν Γεγογιάν, έγραψε στη σελίδα του στο Facebook ότι η έκθεση καταγράφει πως η Αρμενία και η Πολωνία είναι οι χώρες με τη μεγαλύτερη βελτίωση παγκοσμίως.
«Ιδιαίτερα αξιοσημείωτο είναι επίσης ότι στον υποδείκτη “δημόσια ασφάλεια και προστασία” η Αρμενία βρίσκεται στην 36η θέση παγκοσμίως, ακολουθώντας αμέσως τη Γερμανία, τη Σλοβακία και την Ισπανία», ανέφερε.
Την ίδια στιγμή που η Αρμενία βελτιώνει τη θέση της, το Αζερμπαϊτζάν καταγράφει τη μεγαλύτερη επιδείνωση στον τομέα της ειρήνης στην περιοχή. Σύμφωνα με την έκθεση, οι βασικοί λόγοι είναι η επιδείνωση του δείκτη των συνεχιζόμενων συγκρούσεων, η αυξανόμενη ένταση με το Ιράν, η σημαντική αύξηση των εισαγωγών όπλων και η συνεχής αύξηση των στρατιωτικών δαπανών.
Μόνο ο αμυντικός προϋπολογισμός του Αζερμπαϊτζάν αυξήθηκε το 2026 κατά σχεδόν 4%, φτάνοντας περίπου τα 5,1 δισεκατομμύρια δολάρια.
Παράλληλα, ο πρωθυπουργός της Αρμενίας Νικόλ Πασινιάν είχε δηλώσει πριν από τις εκλογές ότι το 2026 θα έχει καθοριστική σημασία για την ειρήνη.
«Καθοριστικής σημασίας, μεταξύ άλλων και στο πλαίσιο της ειρήνης, είναι το γεγονός ότι στο επίκεντρο της ιδεολογίας των ενεργειών μας τοποθετούμε το κράτος και την κρατική υπόσταση, επειδή αυτά έχουν κεντρική σημασία και για την προώθηση της ατζέντας ειρήνης. Η ιδέα της “Πραγματικής Αρμενίας” υποστηρίζει ότι η Δημοκρατία της Αρμενίας, με τη διεθνώς αναγνωρισμένη επικράτειά της, είναι αυτάρκης από αυτή την άποψη. Το καθήκον της είναι να εξασφαλίσει την ασφάλεια, την ευημερία και την ευτυχία των πολιτών της, και όλες οι στρατηγικές μας —συμπεριλαμβανομένων των στρατηγικών ασφάλειας και άμυνας— εντάσσονται σε αυτή τη λογική», είχε δηλώσει.
Ωστόσο, τα δεδομένα της έκθεσης δεν ερμηνεύονται μονοσήμαντα και από την άποψη της ασφάλειας της Αρμενίας. Το γεγονός ότι η Αρμενία γίνεται πιο ειρηνική, ενώ το Αζερμπαϊτζάν —που θεωρείται η βασική απειλή ασφαλείας για την Αρμενία— εμφανίζεται λιγότερο ειρηνικό, δεν σημαίνει από μόνο του ότι το εξωτερικό περιβάλλον ασφαλείας της Αρμενίας έχει γίνει πιο προβλέψιμο.
Αντίθετα, η συνεχιζόμενη αύξηση της στρατιωτικοποίησης και των εξοπλισμών στη γειτονική χώρα εξακολουθεί να αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις για την περιφερειακή ασφάλεια, ακόμη και αν η διπλωματική διαδικασία παρουσιάζει κάποια πρόοδο.
