Σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία για τις γεωπολιτικές ισορροπίες στην Ανατολική Μεσόγειο, αποκαλύπτεται η ύπαρξη μυστικών διαπραγματεύσεων μεταξύ Τουρκίας και Συρίας για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών. Οι συνομιλίες επιβεβαιώνονται επισήμως με έγγραφο του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν, το οποίο φέρνει στο φως ο ιστότοπος Nordic Monitor, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις σε Αθήνα και Λευκωσία.
Η επιστολή, ημερομηνίας 16 Ιουνίου 2025 και απευθυνόμενη προς την Τουρκική Εθνοσυνέλευση, αποκαλύπτει ότι έχουν ήδη δοθεί εντολές στις αρμόδιες τουρκικές υπηρεσίες για την κατάρτιση συμφωνίας ΑΟΖ με τη Συρία. Στόχος, όπως τονίζεται, είναι η προστασία των συμφερόντων όχι μόνο της Τουρκίας, αλλά και του ψευδοκράτους της κατεχόμενης βόρειας Κύπρου.
«Καταβάλλονται προσπάθειες σε συντονισμό με τους θεσμούς μας για τον καθορισμό του θαλάσσιου ορίου με τη Συρία, με τρόπο που να προστατεύει τα δικαιώματα και τα συμφέροντα της χώρας μας», σημειώνει χαρακτηριστικά ο Φιντάν, απορρίπτοντας παράλληλα παλαιότερες διαβεβαιώσεις του προς την Εσθονή πρωθυπουργό Κάγια Κάλας, ότι δεν υφίσταται τέτοια πρόθεση.
Η επιβεβαίωση των μυστικών διαβουλεύσεων έρχεται να ενισχύσει τις φήμες που κυκλοφορούσαν ήδη από τα τέλη του 2024 και ουσιαστικά διαμορφώνει ένα νέο γεωπολιτικό σκηνικό, ιδιαίτερα ενόψει της άτυπης Πενταμερούς για το Κυπριακό που αναμένεται σε δύο εβδομάδες.
Αμφισβήτηση της κυπριακής ΑΟΖ και κλιμάκωση έντασης
Η πιθανή συμφωνία Τουρκίας–Συρίας για ΑΟΖ, όπως σχεδιάζεται, επιχειρεί να παρακάμψει τα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας και να επαναφέρει στο προσκήνιο την πολιτική της Άγκυρας περί «αόρατης» κυπριακής ΑΟΖ. Με αυτόν τον τρόπο η Τουρκία προσπαθεί να κατοχυρώσει ένα ρόλο ηγεμονίας στη θαλάσσια περιοχή, ασκώντας ταυτόχρονα έμμεση πίεση προς την Ελλάδα και αναβαθμίζοντας τον στρατηγικό της σχεδιασμό σε μια περίοδο που η Λιβύη παραμένει επίσης σε τροχιά τουρκικής επιρροής, μέσω της αμφιλεγόμενης τουρκολιβυκής συμφωνίας για σεισμικές έρευνες.
Η Αθήνα, που βρίσκεται ήδη σε εγρήγορση λόγω της κατάστασης στη Λιβύη και των πρόσφατων ενεργειών από Τρίπολη και Βεγγάζη, έχει ήδη καταστήσει σαφές πως η μεταβατική κατάσταση στη Συρία δεν παρέχει θεσμική νομιμοποίηση για οποιαδήποτε τέτοια συμφωνία. Ο ίδιος ο Έλληνας Πρωθυπουργός έχει εγείρει το ζήτημα στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για συμφωνία που παραβιάζει τα αναμφισβήτητα κυριαρχικά δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Επικείμενες εξελίξεις και επιδείνωση του κλίματος
Το ήδη τεταμένο κλίμα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις αναμένεται να επιβαρυνθεί περαιτέρω με την επικείμενη ανακοίνωση των θαλάσσιων πάρκων στο Ιόνιο και το Νότιο Αιγαίο, ενώ η αβεβαιότητα γύρω από τον ακριβή χρόνο διεξαγωγής του 6ου Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας – Τουρκίας ενισχύει το αίσθημα αστάθειας.
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ξεκαθαρίσει πως στις επόμενες επαφές του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν θα θέσει επί τάπητος το casus belli, το οποίο συνεχίζει να βαραίνει την ελληνοτουρκική ατζέντα, συνδέοντάς το με τη συμμετοχή της Τουρκίας στα ευρωπαϊκά αμυντικά προγράμματα.
Σε κάθε περίπτωση, οι αποκαλύψεις για τις μυστικές διαπραγματεύσεις Τουρκίας – Συρίας στέλνουν ανησυχητικά μηνύματα και ενδέχεται να αποτελέσουν προοίμιο νέων γεωπολιτικών εντάσεων στην Ανατολική Μεσόγειο.
ΠΗΓΗ: ΤΑ ΝΕΑ
