Η παντουρκιστική πολιτική της Τουρκίας, που προωθείται με συνέπεια από τον Πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, συνεχίζει να επεκτείνει την επιρροή της σε όλη την περιοχή. Αυτή η πολιτική δεν συνάδει μόνο με τις ιστορικές φιλοδοξίες της Τουρκίας, αλλά στοχεύει επίσης στη διαμόρφωση νέων γεωπολιτικών ισορροπιών, τονίζοντας τη θέση της στη Μέση Ανατολή, τον Καύκασο και την Κεντρική Ασία, λένε οι συνομιλητές του «Radiolur», Ρουμπέν Σαφραστιάν και τουρκολόγος Ρουμπέν Μελκονιάν.
Ο παντουρκιστικός λόγος και τα σχέδια του Ερντογάν έχουν επίσης βαρύ αντίκτυπο στην περιφερειακή ασφάλεια με διάφορους τρόπους, που εκδηλώνονται κυρίως με την ενίσχυση της στρατιωτικοπολιτικής συμμαχίας Τουρκίας-Αζερμπαϊτζάν, την εμβάθυνση των οικονομικών και πολιτιστικών δεσμών με την Κεντρική Ασία, καθώς και κάποιες πρωτοβουλίες που στρέφονται κατά της Αρμενίας και του Ιράν. Κατά τον τουρκολόγο Ρουμπέν Σαφραστιάν, όλα όσα συμβαίνουν στο βόρειο τμήμα της Συρίας και στο Χαλέπι είναι επίσης συνέπεια των φιλοδοξιών του Ερντογάν.
«Ξεκινώντας από τη δεκαετία του 1920, ήταν στην τουρκική πολιτική σκέψη με τον ένα ή τον άλλο τρόπο να κάνουν στόχο τους τα εδάφη που βρίσκονται έξω από το καθιερωμένο από τους ίδιους «Εθνικό Σύμφωνο». Περιλάμβανε την Κύπρο, της οποίας η μισή κατακτήθηκε το 1974, περιλαμβάνει το Χαλέπι, περιλαμβάνει τη Μοσούλη, τον λεγόμενο «Διάδρομο Ζανγκεζούρ» του Ναχιτσεβάν κ.ο.κ. Το Χαλέπι είναι ένας συμβολικός στόχος για την Τουρκία, ειδικά για τον Ερντογάν, ως το έδαφος της πρώην Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, ως το έδαφος που θα έπρεπε να ήταν εντός της Δημοκρατίας της Τουρκίας σύμφωνα με το σχέδιό τους. Πρόκειται για ένα εντελώς τουρκικό και εθνικο-ιστορικό και συγκεκριμένο σχέδιο Ερντογάν που υλοποιείται. Αλλά γιατί βολεύει τώρα; Καταρχάς, δεν υπάρχουν κανόνες παιχνιδιού στον κόσμο και οι κανόνες του παγκόσμιου πολιτικού εμπορίου έχουν αλλάξει».
Αυτές οι διαδικασίες θεωρούνται όχι μόνο ως μέσο αναδιάρθρωσης της Τουρκίας ως περιφερειακής υπερδύναμης, αλλά και ως ανταγωνιστικός παράγοντας έναντι των περιφερειακών προγραμμάτων της Ρωσίας, του Ιράν και της Κίνας.
Από αυτή την άποψη, ο τουρκολόγος, ακαδημαϊκός Ρουμπέν Σαφραστιάν τονίζει τον ρόλο των ιδεολογικών και ιστορικών θεμελίων του παντουρκισμού.
«Αυτές οι παντουρκιστικές ιδέες υπάρχουν εδώ και 100 χρόνια. Τώρα ο λεγόμενος παντουρκισμός αποκτά νέο νόημα για την Τουρκία. Η Τουρκία έχει την ευκαιρία να εμφανιστεί στην παγκόσμια σκηνή ως ένα κράτος που διαχειρίζεται, μάλιστα, έναν οργανισμό του οποίου το ΑΕΠ είναι αρκετά μεγάλο παγκοσμίως. Πηγάζει από την τρέχουσα γενική στρατηγική εξωτερικής πολιτικής της Τουρκίας, η οποία είναι να καταστήσει τη θέση της Τουρκίας στον κόσμο υψηλότερη από ό,τι είναι στην πραγματικότητα.
Στο πλαίσιο αυτό, είναι αξιοσημείωτη η αντίδραση της Άγκυρας στις δηλώσεις Ερεβάν και Μπακού στην τελευταία σύνοδο του Συμβουλίου Ασφαλείας της Τουρκίας. Σύμφωνα με τη δήλωση που δόθηκε στη δημοσιότητα ως αποτέλεσμα της συνεδρίασης του τουρκικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας υπό την προεδρία του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν:
«Η Τουρκία αναμένει και επιθυμεί οι θετικές εξελίξεις στις διαπραγματεύσεις μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν και της Αρμενίας να οδηγήσουν στη σύναψη μιας συνθήκης ειρήνης».
Η δήλωση αναφέρει ότι η εδραίωση μόνιμης ειρήνης είναι προς το συμφέρον όλων των παραγόντων στην περιοχή.
Η Τουρκία έχει ανακοινώσει επίσημα πολλές φορές στο ανώτατο επίπεδο ότι θα λάβει μέτρα για την εξομάλυνση των σχέσεων με την Αρμενία όταν υπογραφεί η ειρηνευτική συνθήκη Αρμενίας-Αζερμπαϊτζάν.
Ο τουρκολόγος, ακαδημαϊκός Ρουμπέν Σαφραστιάν πιστεύει ότι ακόμη και αν υπογραφεί η συνθήκη ειρήνης Αρμενίας – Αζερμπαϊτζάν, στην οποία η Τουρκία αποδίδει μεγάλη σημασία, η Τουρκία δεν θα προχωρήσει στην πλήρη εξομάλυνση των αρμενο-τουρκικών σχέσεων.
«Εάν υπογραφεί η συμφωνία, η Τουρκία θα κάνει ορισμένα βήματα για την εξομάλυνση των αρμενο-τουρκικών σχέσεων, αλλά, κατά τη γνώμη μου, δεν θα προχωρήσει πλήρως προς την εξομάλυνση των αρμενο-τουρκικών σχέσεων. Θα κρατήσει κάτι στο χέρι του για να ασκήσει πίεση στην Αρμενία και μέσω αυτού να πετύχει το εξωεδαφικό καθεστώς του «Διάδρομου Ζανγκεζούρ».
Οι Αρμένιοι ειδικοί Ρουμπέν Σαφραστιάν και Ρουμπέν Μελκονιάν καλούν να αξιολογηθούν ενεργά οι πιθανές συνέπειες της παντουρκιστικής πολιτικής της Τουρκίας και η εξεύρεση μηχανισμών συγκράτησης στις διεθνείς πλατφόρμες.
