ΚορυφαίαΠολιτική

Ποιος πυροβόλησε τους Αρμένιους αιχμαλώτους πολέμου και πώς αυτό θα επηρεάσει τις διαπραγματεύσεις του Ερεβάν και του Μπακού: Έρευνα του BBC

Κατά τη διάρκεια της επίθεσης του Αζερμπαϊτζάν εναντίον της Αρμενίας τον Σεπτέμβριο του 2022, ο στρατός του Αζερμπαϊτζάν πυροβόλησε 8 (σύμφωνα με κάποιες πηγές, 9) άοπλους Αρμένιους στρατιώτες. Το περιστατικό μελετήθηκε από δημοσιογράφους του BBC, την ερευνητική ομάδα Bellingcat και τη διεθνή ομάδα ανθρωπίνων δικαιωμάτων Human Rights Watch (HRW). Το BBC εξέτασε επίσης πώς το περιστατικό αυτό μπορεί να επηρεάσει τις ειρηνευτικές συνομιλίες μεταξύ της Αρμενίας και του Αζερμπαϊτζάν.

«Στην κορυφή του λόφου, φωτισμένου από τις ακτίνες της ανατολής, οι ένοπλοι άνδρες, που μόλις είχαν καταλάβει τις θέσεις μάχης του αντιπάλου, μάζεψαν μια ομάδα αιχμαλώτων πολέμου υπό την απειλή όπλου και τους ανάγκασαν να γονατίσουν με τα χέρια ψηλά. Ακούστηκαν πυροβολισμοί και крики στη Αζερική γλώσσα. «Vurma, Vurma» (Μην πυροβολείτε). Οι αιχμάλωτοι πολέμου έπεσαν, οι πυροβολισμοί συνεχίστηκαν για κάποιο χρονικό διάστημα”, αναφέρει το ВВС για το περιστατικό, προσθέτοντας ότι 40 δευτερόλεπτα βίντεο σε κινητό τηλέφωνο εξαπλώθηκαν γρήγορα στα κοινωνικά δίκτυα και στα κανάλια Telegram.

«Vurma, Vurma» (Μην πυροβολείτε). Οι αιχμάλωτοι πολέμου έπεσαν, οι πυροβολισμοί συνεχίστηκαν για κάποιο χρονικό διάστημα “, αναφέρει για το περιστατικό το ВВС, προσθέτοντας ότι το βίντεο 40 δευτερόλεπτων γυρισμένο σε κινητό τηλέφωνο διαδόθηκε γρήγορα στα κοινωνικά δίκτυα και στα κανάλια Telegram.

Στο άρθρο αναφέρεται ότι η Αρμενία κατηγόρησε το Αζερμπαϊτζάν για την απάνθρωπη μεταχείριση αιχμαλώτων πολέμου και εξωδίκων εκτελέσεων. Η Διαμεσολαβητής της Αρμενίας Κριστινέ Γκριγκοριάν ανέφερε στην ВВС ότι το υλικό για αυτή ην υπόθεση απέστειλε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΣΔΑ). Στις αρχές Οκτωβρίου, η Γενική Εισαγγελία του Αζερμπαϊτζάν ανακοίνωσε ότι διενεργείται προκαταρκτική έρευνα και «αν αποδειχθεί η ενοχή των υπόπτων, στρατιωτικού προσωπικού», τότε «μπορεί να επιλυθεί το ζήτημα της ποινικής τους ευθύνης».

Ποιος πυροβόλησε και ποια ήταν τα θύματα;

Η ВВС παρουσίασε την ανάλυση του βίντεο, σημειώνοντας ότι στο δημοσιευμένο υλικό η ομάδα αποτελούμενη από οκτώ (σύμφωνα με άλλες πηγές, εννέα) στρατιώτες περικύκλωσαν 15 άοπλους ανθρώπους που φορούσαν κράνη και στολές του αρμενικού στρατού.

Το BBC ταυτοποίησε αυτό το καμουφλάζ με τις νέες στολές των αρμενικών ενόπλων δυνάμεων και διάσημες φωτογραφίες κρανών που χρησιμοποιεί ο αρμενικός στρατός. Και η στολή των επιτιθέμενων στρατιωτών είναι η ίδια στολή που χρησιμοποιείται στον στρατό του Αζερμπαϊτζάν. Αλλά από τις επιγραφές στις στολές δύσκολο είναι να προσδιοριστεί σε ποια μονάδα ανήκουν οι στρατιώτες που επιτέθηκαν.

Οι ερευνητές του Bellingcat κατέληξαν στο ίδιο συμπέρασμα όταν συνέκριναν τα χρώματα της στολής με δείγματα που αναρτήθηκαν στην ιστοσελίδα του camopedia.org, η οποία παρουσιάζει στρατιωτικές στολές από διαφορετικές χώρες.

Στο φιλοαζερικό κανάλι Telegram, στο οποίο δημοσιεύτηκε το βίντεο, αναφέρεται ότι οι στρατιώτες από τις ειδικές δυνάμεις των ενόπλων ευνάμεων του Αζερμπαϊτζάν (XTQ – xüsusi təyinat qüvvələri). Οι ερευνητές του BBC, του HRW και του Bellingcat επιβεβαίωσαν επίσης ότι το Αζερμπαϊτζάν ο άνδρας που φώναζε «Vurma» («μην πυροβολείτε») στη μητρική του- αζερική γλώσσα.

Το τι συνέβη μετά με τους αιχμαλώτους δεν είναι γνωστό, αλλά ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Berkeley, Rohini Haar, τον οποίο επικαλείται το HRW, θεωρεί, ότι η πιθανότητα να σωθεί κανείς από το πυροβολισμό από αυτόματα όπλα από τέτοια απόσταση είναι πολύ χαμηλή.

Που και πότε και πού έγινε το γύρισμα;

Για να καθορίσουν τη χρονική στιγμή του συμβάντος, οι ερευνητές του Bellingcat  χρησιμοποίησαν τεχνικές χρονολογίας, συμπεριλαμβανομένης της δορυφορικής εικόνας και της θέσης του ήλιου σε σχέση με τη θέση του πυροβολισμού.

«Τα διαθέσιμα δεδομένα δεν επαρκούν για τον ακριβή προσδιορισμό της ημερομηνίας της εκτέλεσης. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το περιστατικό θα μπορούσε να έχει συμβεί κατά την περίοδο από τις 6:00 έως τις 6:30 π.μ. στα μέσα του Αυγούστου μέχρι της 13ης Σεπτεμβρίου. Δεδομένου ότι οι μάχες του Σεπτεμβρίου στα σύνορα Αρμενίας-Αζερμπαϊτζάν λάμβαναν χώρα τη νύχτα της 12ης και 13ης Σεπτεμβρίου, ο πιθανότερος χρόνος μπορεί να είναι τα ξημερώματα της 13ης Σεπτεμβρίου», αναφέρεται στο άρθρο.

Αντίδραση και αλληλοκατηγορίες

Η Αρμενία κατηγόρησε το Αζερμπαϊτζάν για εγκλήματα πολέμου και προσέφυγε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και στο Διεθνές Δικαστήριο Δικαιοσύνης, τα οποία εξετάζουν τις αξιώσεις των κρατών το ένα εναντίον του άλλου.

Οι αρχές του Αζερμπαϊτζάν δήλωσαν ότι διεξήγαγαν “πολλές ερευνητικές ενέργειες” σε σχέση με την εμφάνιση του βίντεο και κύνησαν 10 ποινικές υποθέσεις. Ο πρώτος αναπληρωτής γενικός εισαγγελέας του Αζερμπαϊτζάν Ελτσίν Μαμάντοφ αρνήθηκε να σχολιάσει την κατάσταση στην υπηρεσία BBC του Αζερμπαϊτζάν, επικαλούμενος το απόρρητο της έρευνας, αλλά σημείωσε ότι στο βίντεο «υπάρχουν στοιχεία πλαστογραφίας».

Με βάση την προηγούμενη εμπειρία του Αζερμπαϊτζάν πολλοί παρατηρητές δεν πιστεύουν και έχουν ελάχιστες ελπίδες ότι θα ληφθούν μέτρα.

“Όταν εμφανίστηκαν βίντεο με πλάνα βασανιστηρίων των Αρμενίων στρατιωτών το γραφείο της εισαγγελίας του Αζερμπαϊτζάν υποσχέθηκε επίσης να αναλάβει δράση, και συνελήφθησαν αρκετοί ύποπτοι, ωστόσο η έρευνα συνεχίστηκε και κανείς δεν καταδικάστηκε. Τουλάχιστον ένας από τους στρατιώτες που συνελήφθησαν το 2020 τιμήθηκε με το μετάλλιο «Για τις Υπηρεσίες στην Πατρίδα» αναφέρουν στο άρθρο που δημοσιεύτηκε στην eurasia.org οι Joshua Kucher, Ani Mejlumyan και Ulker Natigizi.

Το άρθρο αναφέρει επίσης ότι στις 8 Νοεμβρίου, κατά τη διάρκεια της ομιλίας στο Σούσι με την ευκαιρία της 2ης επετείου της νίκης τους στον δεύτερο πόλεμο του Καραμπάχ, ο πρόεδρος του Αζερμπαϊτζάν Ιλχάμ Αλίγιεφ δήλωσε ότι τα γεγονότα του Σεπτεμβρίου «πρέπει να αποτελέσουν μάθημα για την Αρμενία», και δεν είπε τίποτα για την εμπιστοσύνη μεταξύ του Μπακού και του Ερεβάν.

«Η ομιλία του προέδρου Αλίγιεφ, στην οποία αποκαλεί την Αρμενία» εχθρό «και μιλάει για το» μάθημα που πήρε η Αρμενία «τον Σεπτέμβριο, προκαλεί ένα καταθλιπτικό συναίσθημα», έγραψε στο Twitter ο Τόμας ντε Βάαλ, ανώτερος ερευνητής στο Carnegie Endowment.

Στο άρθρο αναφέρεται ότι υπάρχουν τακτικές αναφορές συγκρούσεων και θανάτων στρατιωτών, τόσο στα σύνορα Αζερμπαϊτζάν και Αρμενίας, όσο και στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ, στη ζώνη ελέγχου των ρωσικών ειρηνευτικών δυνάμεων.

Σύμφωνα με τη Ρωσική υπηρεσία του BBC, ο αναλυτήςεπιστήμονας Τιγκράν Γκριγκόριαν δήλωσε ότι το Μπακού ακολουθεί ενεργά την πολιτική στρατιωτικής διπλωματίας, προσπαθώντας να αναγκάσει την Αρμενία να υπογράψει συνθήκη ειρήνης για ευνοϊκές συνθήκες για το Αζερμπαϊτζάν εάν επιθυμεί να αποφύγει περαιτέρω τη στρατιωτική κλιμάκωση.

Το άρθρο αναφέρει επίσης τα λόγια του δημοσιογράφου και συγγραφέα Mark Grigoryan, ο οποίος δηλώνει ότι «τα βίντεο που απεικονίζουν φρικαλεότητες εναντίον των ανθρώπων που στερούνται της ευκαιρίας να αμυνθούν, και ενισχύουν εξαιρετικά αρνητικά στερεότυπα στην Αρμενία για τους γείτονες (Αζέρους)».

“Στο δημόσιο χώρο του Αζερμπαϊτζάν, πολύ σπάνια μιλούν θετικά για τους γείτονές τους. Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, υπό το hashtag «Αναγνωρίστε τον προδότη» διεξάγονται εκστρατείες εναντίον όσων διαφωνούν με τις στρατιωτικές πιέσεις στην Αρμενία.

Οι ανταποκριτές της υπηρεσίας του BBC στο Αζερμπαϊτζάν είδαν πως στο δημοτικό σχολείο παιδιά ηλικίας 5-6 ετών, μαζί με ένα άλλο σύνθημα: «Το Καραμπάχ είναι Αζερμπαϊτζάν», διδάχτηκαν να φωνάζουν «Μίσος, μίσος για τον εχθρό» στη χορωδία”, αναφέρει το άρθρο.

Σύμφωνα με διπλωμάτες, παρά την απαισιοδοξία, το Μπακού και το Ερεβάν προχωρούν σιγά-σιγά προς μια συμφωνία που θα μπορούσε να είναι το πρώτο σημαντικό βήμα προς την ειρήνη μετά το έγγραφο που υπογράφηκε το 2020.

«Ωστόσο, η αιματοχυσία του Σεπτεμβρίου και στις δύο πρωτεύουσες γίνεται αντιληπτή διαφορετικά. Για κάποιους, αυτό είναι «η επιβολή της ειρήνης», για άλλους – «ένα επιχείρημα επιτυχίας, ότι η πίεση της δύναμης λειτουργεί», αναφέρει το άρθρο.

Εμφάνιση περισσότερων
Back to top button